Okan hout - Houtvademecum

Okan hout - Houtvademecum

Atibt: okan
Andere namen: Adoum (Kameroen), n'duma (Kongo), edoum (Gabon), denya (Ghana), bouémon (Ivoorkust), okan (Nigeria).
Botanische naam: Cylicodiscus gabunensis Harms.
Familie: Leguminosae (Mimoseae).
Groeigebied: Tropisch West-Afrika, voornamelijk Nigeria en Ghana.
Boombeschrijving: Hoogte 40-50 m, maximaal 60 m, de 20-30 m lange rechte cilindrische takvrije stam heeft een diameter van 0,9-1,5(-3,0) m.
Aanvoer: Zaaghout en gekantrecht hout.
Houtbeschrijving: Het kernhout is geel tot goudbruin met een min of meer lichte tot donkere olijfgroene tint, die onder invloed van licht roodbruin wordt met soms een diepe koperkleurige gloed. Op het kopse vlak zijn de brede groeiringgrenzen door de donkere kleur duidelijk te herkennen. Het spint is lichtroze en 50-75 mm breed met een duidelijk kleurverschil tussen kernhout en spint. Okan heeft nat een onaangename geur; droog is het hout zonder geur of smaak.
Houtsoort: loofhout
Draad: Kruisdraad.
Nerf: Matig grof.
Volumieke massa: (800-)850- 920-960(-1100) kg/m3 bij 12% vochtgehalte, vers 1000-1200 kg/m3.
Werken: Niet bekend.
Drogen: Zeer langzaam en heeft hierbij neiging tot splijten en scheuren, hoewel bijna geen vervorming optreedt. Kopse einden dienen goed te worden afgedekt om eindscheuren te voorkomen.
Bewerkbaarheid: Moeilijk door het wisselend draadverloop en de hoge volumieke massa. Het oefent op gereedschappen een afstompende werking uit. Voor een glad oppervlak bij het schaven is een snijhoek van 10° vereist. Okan laat zich goed draaien en glad afwerken.
Spijkeren en schroeven: Voorboren noodzakelijk.
Lijmen: Slecht.
Buigen: Slecht.
Oppervlakafwerking: Goed.
Duurzaamheid: Schimmels 1. Termieten D. Het kernhout heeft een grote weerstand tegen aantasting door paalworm in zeewater.
Sterkteklasse: Okan / denya is bij een beperkte proef in 2000, volgens NEN 5498:1997 ingedeeld in sterkteklasse K43. De bij okan behorende visuele sorteercriteria betreffen het kwastaandeel van ten hoogste 0,2 en het draadverloop van ten hoogste 1:10. Zie voor de overige toelaatbare onvolkomenheden bij de toepassingscategorieën, de Nederlandse praktijkrichtlijn NPR 5493; 1999, Kwaliteitsrichtlijnen voor loofhout in waterbouwkundige werken. De verwachting is dat bij een groter aantal proeven indeling in een hogere sterkteklasse haalbaar is.
Impregneerbaarheid: Kernhout 4. Spint 3.
Bijzonderheden:  
Toepassingen: Door zijn grote duurzaamheid is okan bij uitstek geschikt voor buitenwerk, vooral voor waterbouwkundige objecten als sluisdeuren, palen, havenwerken en onderbouw van bruggen. Voorts kan het overal worden toegepast waar hoge eisen aan sterkte en duurzaamheid worden gesteld, bijvoorbeeld voor dwarsliggers, zware constructies en industrievloeren. Door zijn mooie warme kleur kan het zeer goed dienen voor decoratieve gedraaide artikelen. In Groot-Brittannië wordt okan als vervanger van Demerara groenhart gebruikt.
Fysisch-
Mechanische
eigenschappen:        
Duurzaamheid schimmels:
- praktijkervaring en veldonderzoek i 1 
 
Duurzaamheid insecten i Het kernhout heeft een grote weerstand tegen aantasting door paalworm in zeewater.
 
Volumieke massa (range) i 800-1100 kg/m³
 
Krimpcoëfficient radiaal i   %
Krimpcoëfficient tangentiaal i   %
 
Hardheid (Janka) - kops i   N
Hardheid (Janka) – langsvlak i 12300 N
 
Sterkteklasse i D50 
Kwaliteitsklasse Tropisch NPR 5493 

E_modulus (test) i 17200 N/mm²
E-modulus evenwijdig (rep) i 14000 N/mm²
E-modulus loodrecht (rep) i 930 N/mm²

Buigsterkte (test) i 133 N/mm²
Buigsterkte (rep) i 50 N/mm²

Druksterkte evenwijdig (test) i 82 N/mm²
Druksterkte evenwijdig (rep) i 29 N/mm²
Druksterkte loodrecht (rep) i 9.7 N/mm²

Treksterkte evenwijdig (rep) i 30 N/mm²
Treksterkte loodrecht (rep) i 0.6 N/mm²